Sunce kao ključ za punu sezonu i manje račune: Domaćini iz Lopatnice jasni – država i grad da pomognu ugradnju solarnih panela!

Spojiti tradiciju, seoski turizam i modernu tehnologiju koja donosi direktnu uštedu u novčaniku – glavna je poruka sa prve javne debate „Mogućnosti i značaj korišćenja zelene energija u ruralnim sredinama“, koja je u organizaciji Kraljevačkog razvojnog centra (KRC) održana u sredu, 1. jula, u autentičnom ambijentu seoskog turističkog domaćinstva „Kod Cvela“ u Lopatnici.

Na debati, u okviru projekta „Podizanje kapaciteta ruralnih sredina za korišćenje „zelene energije“, okupili su se vlasnici registrovanih seoskih gazdinstava kako bi iz prve ruke saznali kako da pređu na solarnu energiju i drastično smanje troškove struje. Računica je jasna: područje Kraljeva ima čak 1.900 sunčanih sati godišnje, a najveća potrošnja struje u seoskom turizmu – zbog klima uređaja, bojlera, pripreme hrane i bazena – dešava se upravo u julu i avgustu, kada je sunca najviše. Ugradnja solarnih panela na krovove objekata stoga predstavlja investiciju koja se izuzetno brzo isplaćuje, a domaćinstvima garantuje energetsku nezavisnost.

Međutim, da bi se ovaj ogroman prirodni potencijal iskoristio, potrebna je konkretna podrška vlasti. Prisutni domaćini iz Lopatnice jednoglasno su dali „zeleno svjetlo“ i punu podršku Kraljevačkom razvojnom centru da donosiocima odluka u gradu Kraljevu, ali i na nacionalnom nivou, uputi zvaničan set predloga za hitne izmjene propisa i javnih politika.

Šta domaćini traže od države i grada?

Prevedeno na jezik običnog čoveka koji živi od seoskog turizma, poruka upućena vlastima glasi: lokalni i državni fondovi moraju da rade zajedno, a ne odvojeno. Konkretan predlog KRC-a, koji je podržala i energetska menadžerka grada Kraljeva Zorica Sretenović, odnosi se na izmenu gradske Odluke o dodjeli podsticajnih sredstava za razvoj seoskog turizma. Traži se da se ugradnja solarnih panela i prateće opreme uvrsti u prihvatljive investicije, čime bi energetski savesna domaćinstva dobila direktnu materijalnu podršku i bodovnu prednost na konkursima. Na nacionalnom nivou, traži se pojednostavljenje procedura i veće subvencije, kako bi se eliminisala suvišna administracija i omogućilo da svaki registrovani domaćin može lako i brzo da postane „kupac-proizvođač“ (prosumer) električne energije.

Zoran Nikolić, predsednik Upravnog odbora Kraljevačkog razvojnog centra i moderator skupa, istakao je da seoska gazdinstva ne smеju biti prepuštena sama sebi u energetskoj tranziciji:

„Sunce iznad Kraljeva prži i greje, ali i troši naš novac kroz račune za struju ako ga ne upotrijebimo pametno. Naša inicijativa spaja ekologiju i čist ekonomski interes seoskih domaćina. Ako gradski i nacionalni fondovi prepoznaju ovu sinergiju i podrže ugradnju panela kroz subvencije, naša sela će postati jača, a seoski turizam konkurentniji.“

Svim prisutnim vlasnicima gazdinstava uručen je besplatan primerak brošure „Zelena energija za jako kraljevačko selo“, koja sadrži praktična uputstva i proračune ušteda za prelazak na solarnu energiju. Nakon zvaničnog dela i debate, druženje je nastavljeno na neformalnom koktelu gdje su se razmjenjivala iskustva i kovali planovi za „zelenu“ budućnost kraljevačkog turizma.