petak, 27. maj 2022.

Vesti iz kategorije ‘Kultura’

Veče muzičke i rok nostalgije u kraljevačkoj biblioteci

Objavljeno: 26.05.2022. | autor: KV Novosti -on line Bez komentara

Juče su , Narodnoj biblioteci „Stefan Prvovenčani“ Kraljevo, predstavljene knjige „Tragovi u beskraju” i „Čuvar buvlje pijace“ Petra Pece Popovića, nekadašnjeg urednika časopisa „Džuboks“, „Rok“, „Zvezdine revije“ i autora brojnih tekstova o  muzici, posebno o rokenrolu, kao i o sportu  objavljivanih svojevremeno i u „Politici“, „Politikinom zabavniku “ i  „Sportskom  žurnalu“.

Zato i  ne čudi što su, većinska publika u prepunoj Sali kraljevačke bibiloteke, bili mnogi kraljevački muzičari aktivni sedmdesetih i osamdesetih godina prošlog veka kao i oni koji su tada bili verni čitaoci časopisa „Džuboks“, i „Rok“.

Susret sa nekadašnjim čitaocima „Džubox“-a- Foto Ž.Jevtić

„Džuboks“ je bio jedini jugoslovenski muzički časopis  koji je,sa prekidima,izlazio 20 godina ,od 1966. do 1986.godine. Osnivač i prvi urednik „Džuboksa“ bio je Nikola Karaklajić, međunarodni šahovski majstor, voditelj i urednik  tada kultnih radijskih emisija Veče uz radio, Muzički automat i Sastanak u devet i pet na Radio Beogradu.

Jedan period, tokom  takozvane druge faze časopisa „Džuboks“(1974-1986.g)  čiji izdavač su tada bile Dečije novosti iz Gornjeg Milanovca, Petar Peca Popović je bio urednik koji je taj časopis podigao nna vrhunski profesionalni nivou u rang ondašnje zapadne muzičke štampe.

Peca je i danas sinonim za uticajnog  muzičkog  kritičara, jer je dao veliki doprinos afirmaciji zabavne i rok muzike kod nas.

U svojoj knjizi „Tragovi u beskraju“ Peca Popović čini osvrt na markantne ličnosti rokenrola koje su ostavile tragove u popularnoj kulturi, poput Džoa Kokera, Grema Parsonsa, Pita Sigera, Skota Vokera, Davorina Popovića, Margite Stefanović, Laze Ristovskog, Ipeta Ivandića, Arsena Dedića, Zorana Modlija.

Knjigom „Čuvar buvlje pijace“ sabrane su kolumne Pece Popovića, koje ga svojim slikovitim sadržajima na interesantan, elegantan i gospodski način iznova otkrivaju kao zavodljivog pripovedača, hroničara ljudi i događaja.

„Oktava više”

 U programu na promociji pored autora knjiga, Petra Pece Popovića, učestvovali su dr Mihajlo Pantić, književnik, kritičar i univerzitetski profesor i muzički sastav „Oktava više”.

Kraljevo će biti bogatije za legat slikarske porodice Bosić

Objavljeno: 18.05.2022. | autor: KV Novosti -on line Bez komentara

Kraljevo,trenutno, ima samo jedan legat doktorke Olivere Čolović Radojković koji  je ona testamentom zaveštala Narodnom muzeju u Kraljevu,a radi se o roditeljskoj kući u Karađorđevoj ulici broj 98 sa svim pokretnim stvarima koje se u njoj nalaze, antikvitetnim nameštajem i antikvitetima u srebru, staklu,porcelanu kao i preko 95 umetničkih slika,čulo se,između ostalog danas na svečanosti upriličenoj povodom otvaranja prodajne izložbe slika pokojnog slikara i likovnog pedagoga Dragoljuba Bosića i njegovog sina Slobodana Bobana Bosića,takođe slikara i likovnog pedagoga,koji je ovim činom  javnosti predstavio naum porodice Bosić da sagradi multifunkcionalni Atelje i galeriju kao porodični legat.

Sa otvaranja prodajne izložbe slika Dragoljuba i Slobodana Bosića

„Ideja,nastala prošle godine kao individualni kreativni krik dobila je ,najpre, podršku moje porodice: majke Zore učiteljice u penziji ,supruge Jasne slikarke i ćerke Mine  koja je nastavila stazama slikarstva dede Dragoljuba  i mojim, naravno. Ovom današnjom prodajnom izložbom ta ideja je dobila i svoje temelje i ja sada verujem da će Kraljevo,uskoro biti bogatije  i za  Atelje galeriju legat porodice Bosić“rekao je danas na otvaranju prodajne izložbe akademski slikar i profesor u Umetničkoj školi u Kraljevu Slobodan Boban Bosić.

On se tom prilikom zahvalio gradonačelniku Kraljeva dr.Predragu Terziću i sekretaru Regionalne privredne komore Raškog i Moravičkog okruga Zvonku Tufegdžiću na pomoći i podršci da se današnja izložba organizuje i da se na taj način animira poslovna i druga javnost grada da kupovinom slika dvojice Bosića pomognu i podrže izgradnju ateljeai galerile legata Bosić.

Pored Slobodana Bosića na današnjem otvaranju prodajne izložbe govorili su i dr. Prerag Terzić,gradonačelnik Kraljeva, Miloš Milišić pomoćnik gradonačelnika za kulturu i istoričar umetnosti i profesor Umetničke škole u penziji ,Slobodan Jelić – Jelke.

Sam legat porodice Bosić je  zamišljen  kao višenamenski ,multifunkcionalni prostor namenjem prvenstveno za rad sa  darovitom decom zainteresovanom ne samo za slikarstvo nego i za druge vidove umetnosti poput književnosti,filma,dizajna,fotografije…

Sa današljeg otvaranja prodajne izložbe za izgradnju legata slikarske porodice Bosić

U svom radu legat će nastaviti da neguje višedecenijsku plodnu saradnju porodice Bosić sa ustanovama iz oblasti kulture poput Kulturnog centra Ribnica, Narodnog muzeja Kraljevo kao i sa osnovnim i srednjim školama sa teritorije grada Kraljeva.Legat će biti sagrađen u neposrednoj blizini  reke Ribnice ,na porodičnom imanju porodice Bosić, ali će funkcionisati kao institucija otvorenog tipa.

Kraljevo dobija novi brend – Festival „Zlatne harmonike Kraljeva”

Objavljeno: 16.05.2022. | autor: KV Novosti -on line Bez komentara

„Počeli smo nešto značajno i trajno za Kraljevo. U to me uverava i kvalitet prijavljenih mladih harmonikaša za današnju audiciju za takmičenje  u okviru  Festivala „Zlatne harmonike Kraljeva”, rekao nam je  Vlada Panović koji je, uz kolege Mišu Mijatovića i Aleksandra Sofronijevića, činio stručni žiri manifestacije koja će se održati u Kraljevu od 28. do 30. jula 2022 godine.

Na audiciji su birani kandidati koji stiču pravo da učestvuju na takmičenju mladih harmonikaša u okviru  Festivala „Zlatne harmonike Kraljeva”, a pravo učešća imali su kandidati starosti od 16 do 25 godina.

Sa današnje audicije za mlade harmonikaše koji će se 29.jula 2022.godine takmičiti za nagradu „Novica Negovanović“

Audiciju za mlade soliste na harmonici organizovao je, Kulturni centar „Ribnica , u Svečanoj sali Gradske uprave grada Kraljeva.

Takmičenje mladih harmonikaša, izabranih među 11  kandidata, iz Srbije i Bosne i Hercegovine, prijavljenih za današnju audiciju, je 29. jula na Trgu srpskih ratnika.Tada će biti dodeljene i tri nagrade stručnog žirija.

Prvonagrađeni harmonikaš će dobiti  priznanje „Novica Negovanović” i snimanje jednog narodnog kola u studiju Aleksandra Sofronijevića,dok su druga i treća nagrada  novčane.

Žiri zaseda

8.septembra 2021.godine održan je koncert „Zlatne harmonike Kraljeva“ u organizaciji Kulturnog centra Ribnica, uz punu podršku grada Kraljeva, a već ove godine to je preraslo u Festival „Zlatne harmonike Kraljeva”

Od pokojnog Novice Negovanovića, legendarnog harmonikaša, pevača i kompozitora koji je,zadnje  godine svog života proveo na čelu Zavičajnog društva Kraljevo,potekla je ideja o muzičko-scenskoj manifestaciji na kojoj bi se ,svake godine, okupljali  virtouzi harmonike iz Kraljeva i okoline, ali i mladi harmonikaši iz Srbije i zemalja regiona Zapadnog Balkana.

Sa poslednjeg zajedničkog sastanka o organizovanju Zlatnih harmonika Kraljeva

Novica je već bio otpočeo, u saradnji sa mlađim kolegama harmonikašima Panovićem, Mijatovićem i Sofronijevićem, sa  pripremama za tu manifestaciju.

 U tome ga je 9.avgusta 2021.godine prekinula smrt ali su njegove mlađe  kolege Vlada Panović,Miša Mijatović i Aleksandar Sofronijević nastavili sa realizacijom te ideje.

Sa prošlogodišnjeg koncerta Zlatne harmonike Kraljeva- Foto KC Ribnica

Grad Kraljevo je ,čulo se to 19.aprila 2022.godine prilikom obeležavanja ovogodišnjeg 140-og imendana grada, prihvatio inicijativu Zavičajnog društva Kraljevo o izgradnji zajedničkog Spomen obeležja na Trgu Srpskih ratnika,  Tozovcu i Novici, dvojici kraljevčana- velikana srpske narodne muzike, pa se nadamo da će već sledeći Festival „Zlatne harmonike Kraljeva”, 2023.godine biti održan kraj tog spomen obeležja.

Izložba „LP – Istorija gramofona i zlatno doba ploča” dopinosi kulturnom identitetu Kraljeva

Objavljeno: 28.04.2022. | autor: KV Novosti -on line

Iako je ,u svom prvobitnom obliku, izložba „LP – Istorija gramofona i zlatno doba ploča”delo etnologa-antropologa Viktorije Šimon Vuletić, zaposlene u Gradskom muzeju Subotice koja je , kako je to autorka jednom izjavila, nastala kao dokaz „da u gradu(Subotici) postoje teme koje su, kao zajednički kulturni imenitelj, jednako interesantne svima  u ovom višestruko podeljenom gradu” ona je ,od večeras i svojevrsni doprinos kulturnom identitetu Kraljeva.

Sa otvaranja izložbe u Kraljevu :Oleg Romanov, Viktorija Šimon Vuletić,Zoran Lević i Mirjana Savić

Postavka ove izložbe u Kraljevu obogaćena ,zahvaljujući trudu Mirjane Savić i Olega Romanova poslenika Narodnog muzeja Kraljevo eksponatima i drugim sadržajima koji  daju svojevrsni istorijski presek  muzičkog života Kraljeva koga mnogi,s pravom, nazivaju “Srpski Nešvil” ,ali i grada koji je iznedrio sijaset  muzičara koji su se afirmisali i u drugim muzičkim žanrovima,osim u narodnoj muzici.

Za taj i takav, žanrovski šarenoliki, muzički razvoj Kraljeva najzaslužnij su gramofon i vinil ploče koji su se ,u gradu na Ibru prvi put pojavili u prvim decenijama prošlog XX veka.

Počelo je,1928.godine u Beču gde je izdata ploča kraljevčanina Dragija Petrovića,člana Beogradske opere sa srpskim narodnim pesmama “Nisam ja bio bekrija” i “Šta ćeš cico da ti kupim”,nastavljeno u Čehoslovačkoj gde su snimljene kompozicije Milivoja Crvčanina, zatim sledi Vitomir Voja Trifunović koji je svirao harmoniku na pločama Narodnog orkestra Vlastimira Pavlovića Carevca, da bi zatim,početkom šezdesetig godina prošlog veka, nastala era Predraga Živkovića Tozovca, Lepave Lepe Lukić, Novice Negovanovića, Snežane Đurišić, Raše Pavlovića, Tomislava Čolovića, Vesne Zmijanac, koji su snimili milionske tiraže gramofonskih ploča a rekorder među njima po broju naslova je Lepa Lukić sa 76 ploča.

Njihovim stazama ,danas,nastavljaju Miša Mijatović,Vada Panović,Aleksandar Sofronijević,Vanja Mijatović…

U “drugoj”, žanrovskoj, koloni  gramofonske ploče snimaju Lazar Tošić, Djego Varagić, Smak, Lazar Ristovski, Bezimeni, Tri +tri, Kašika ljubavi,Gama zrak….

Gordan Štavljanin -Štavljo: Sa trojicom sam sarađivao a sa svima drugovao

Kao svojevrsni kurioziteti kojima se želela dočarati uloga kraljevčana u istoriji gramofona i gramofonskih ploča , zabeleženi su, u katalogu za ovu izložbu,a čulo se to i u prigodnim govorima na večerašnjem otvaranju,podatci recimo o tome da su slušaoci Radio Beograda,pedesetih godina prošlog veka, prvi put čuli pesmu “Its Now Or Never” Elvisa Prislija sa ploča dobijenih ,na pozajmicu, od kraljevčana Bogosava i Dobrosava Dumića koji su  dobijali gramofonske ploče  od svog kuma iz Londona,ili da je u nekadašnjoj diskoteci LP33 ,smeštenoj,krajem sedamdesetih godina prošlog veka, u podrumskim prostorijama restorana Pariz, puštena ,prvi put u ondašnjoj Jugoslaviji, pesma Barbre Streisand “Woman in Love”.

Miroslav Rudnjanjin-Ponosan na svoju kolekciju gramofonskih ploča

Svoj doprinos razvoju muzičkog stvaralaštva Kraljeva  davale su i lokalne radio stanice,pre svih najstarija među njima Radio Kraljevo,Melos,M radio,Globus…

Kad muzika spoji…Svi su na istom poslu,tonci,muzičari,dizajneri,novinari,istoričari,di džejevi…

Upravo ova izložba ,taj njen lokalni segment, iz zaborava pred lice javnosti vraća ,nepravedno, zaboravljena imena mnogih muzičara ali pasionirnih kolekcionara gramofonskih ploča, ljubitelja dobre muzike, od koji su se neki,poput Živote Jevtića recimo,kasnije  i profesionalno angažovali u muzičkom šou-biznisu, u lokalnim radio stanicama,ili kao organizatori brojni muzičkih dešavanja, ne samo u Kraljevu.

Da,to sam ja-Života Jevtić

Autori ovog,kraljevačkog segmenta,izložbe „LP – Istorija gramofona i zlatno doba ploča” su,svesno ili nesvesno, pred lokalnu zajednicu, ustanovu čiji su delatnici a i pred sebe i druge kolege istoričare, postavlili ni malo lak zadatak.

Da se započeto istraživanje muzičke istorije Kraljeva nastavi  i da se ,uz pomoć države, lokalne samouprave, drugih institucija i ustanova iz oblasti nauke i obrazovanja izgrade temelji ,kako to večeras reče Oleg Romanov, budućeg vituelnog  muzičkog muzeja Kraljeva.

I za sam kraj valja reći da je izložba plod saradnje tri ustanove: Gradskog muzeja iz Subotice,Muzeja nauke i tehnike iz Beograda i Narodnog muzeja  Kraljevo što je primer vredan pažnje i svake pohvale.

Trilogija “Varoška legenda”- novi pisani spomenik Kraljevu

Objavljeno: 19.04.2022. | autor: KV Novosti -on line

Današnji 140-ti imendan Kraljeva obeležen je u Narodnoj biblioteci „Stefan Prvovenčani“ promocijom prva dva dela romana trilogije “Varoška legenda” autora Tajane Poterjahin,koja je  naglasila svoje rusko porodično poreklo ,zahvalnost Srbiji  kao ,svojoj domovini, koja je,iako siromašna i nerazvijena tih prvih decenija XX veka, nesebično prihvatila njene pretke.Iako rođena u Beogradu,Tajana je naglasila  i svoju vezanost za Kraljevo kao zavičaj,posebno za Konarevo ,u kome je provela svoje detinjstvo.

Izdavačka kuća “Dereta” je,do sada,objavila dva romana ove trilogije ,“Prvi sneg” i “Đavolji tefter” a  prema rečima same autorke novi roman, treći deo trilogije “Varoške legende”, pred čitaocima će se ,po planu izdavača,  naći krajem ove godine.

Na ,do sada, objavljenih,bezmalo hiljadu strana prva dva romana, autorka koristeći obmnu istorijsku građu iz brojnih izvora,radnju i sudbine glavnih junaka Maksima Nestorovića i Damjana Uzunskog smešta u Kraljevo,  krajem prošlog XIX veka, u varoš koja doživljava burne i brze ekonomske promene prožete i velikim političkim sukobima između tadašnjih liberala i radikala.

Govoreći na samom početku današnje promocije istoričar Dragan Drašković,koji slovi za najboljeg poznavaoca Kraljeva iz tog istorijskog perioda,je naglasio više nego uspelo, romansirano dočaravanje  stanja i prilika u  Kraljevu neposredno po dobijanju svog današnjeg imena a to je,podsetimo se 19.april 1882.godine.Ovo je ,svakako,još jedna potvrda ogromnog istraživačkog truda autorke  u vremenu   priprema koje je predhodilo pisanju romana trilogije.

Zbog toga je Drašković,na kraju svog obraćanja,predložio da se,narednih godina,  knjige Tajane Potrejahin , dodeljuje od strane grada ili biblioteke,u znak  priznanja onima koji su  to svojim radom  zaslužili.

 Na danjašnjoj promociji  govorio je i istoričar i politički analitičar iz Novog Sada, Saša Adamović. On je ,govoreći o do sada objavljenim delovima trilogije “Varoške legende” istakao književno umeće Tajane Poterjahin da nam ,na krajnje realističan način,  u svojim romanima  dočara  ondašnje Kraljevo,dešavanja u njemu ,moralne i druge dileme kao i životne prilike junaka romana čineći ih nama bliskim ,gradeći na taj način ,kao je on rekao,svojevrsni trajni pisani spomenik Kraljevu.

Istoričar i politički analitičar Saša Adamović

Na samom početku promocije prisutnima se obratio i gradonačelnik Kraljeva dr.Predrag Terzić čestitajući kraljevčanima imendan grada

Radna sveska-Imendan grada Kraljeva

Posetioci današnje promocije mogli su danas da vide,po prvi put, i jedno neobično i hvale vredno izdanje Narodnog muzeja Kraljevo.Reč je o Radnoj svesci za učenike osnovnih škola nazvanoj “Imendan grada Kraljeva” u kojoj muzejsku priču o imendanu grada Kraljeva pričaju kralj Milan I kustos Nemanja.

Radna sveska ima,u meri koju omogućava štampa, dosta interaktvnog sadržaja,ali ideja svakako zaslužuje da dobije  svoje svaremenije izdanje u formi internet aplikacije ili nečeg drugog što bi se moglo koristiti na mobilnim telefonima i računarima.

Predstavljeni radovi najmlađih likovnih umetnika  Kraljeva

Objavljeno: 13.04.2022. | autor: KV Novosti -on line

„Umetnička škola u Kraljevu tradicionalno,svake godine,održava izložbu radova svojih učenika.Na ovogodišnjoj izložbi možemo videti različite tehnike sa još različitijim temama gde su izloženi portreti,figure,studije šaka, životnja, mrtve prirode kroki crteži i skice enterijera, eksterijera, pejzaža, kao i primeri visoke i duboke štampe, kolaži, ilustracije, plakati, radovi iz oblasti grafičkog dizajna i svi odišu kvaltetnim odabirom boja, pastuoznim, ali lazurnim partijama, nežnim i jakim tragovma grafita, čineći svaki rad jedinstvenim delom“ rekla je ,između ostalog, danas, Ana Crnoglavac , učenica IV godine Umetničke škole u Kraljevu, otvarajući  ovu manifestaciju u Galeriji Kulturnog centra „Ribnica“.

S leva na desno:Ana Crnoglavac,Slobodan Jelić Jelke i Ana Jerotijević

Čast da otvori ovogodišnju izložbu Ana je zaslužila kako svojim uspehom u školi tako i svojim brojnim radovima koji odišu neupitnim talentom i već formiranim,ličnim,stilom.

Pre Ane Crnoglavac prisutnim učenicima Umetničke škole i gostima na svečanom otvaranju godišnje izložbe obratili su se Ana Jerotijević, urednica kulturno umetničkih programa u Kulturnom cenrtu „Ribnica“ i Slobodan Jelić-Jelke istoričar umetnosti u ime Saveta galerije ove ustanove koji je naglasio da u svom radu ,godinama unazad, Galerija stavlja akcenat na mlade likovne stvaraoce Kraljeva dajući im priliku i  potrebnu podršku u njihovim prvim suočenjima sa javnošću kroz svoj program „Inicijative“.

Na izložbi su prikazani radovi sa sva tri smera Umetničke škole:Likovni tehničar, Tehničar dizajna grafike i Tehničar dizajna enterijera i industrijskih proizvoda, a i ove godine nastavljena je praksa, sa kojom je započeto na predhodnoj izložbi,da radove izlažu i učenici drugog i trećeg razreda,za razliku od  ranije kada su na ovoj  kulturnoj manifestaciji vrednoj pažnje javnosti,izlagali su samo učenici završne ,četvrte godine Umetničke škole.

Sa današnjeg otvaranja izložbe radova učenika Umetničke škole iz Kraljeva

Izložba će biti otvorena do 26. aprila 2022. godine.

“Glasovi koji traju” pred očima javnosti u Kraljevu

Objavljeno: 11.04.2022. | autor: KV Novosti -on line

Povodom predstojećih praznika,19.aprila kada, ove 2022.godine, grad na Ibru obeležava svoj 140-ti imendan i 23.aprila, kada čitav svet obeležava Svetski dan knjige, praznik ustanovljen 1995.godine od strane UNESCO- organizacije Ujedinjenih nacija  za nauku, kulturu i obrazovanje, Narodna biblioteka „Stefan Prvovenčani“ Kraljevo priredila je danas, na Trgu Jovana Sarića,u neobičnom ambijentu, izložbu„Glasovi koji traju“, posvećenu preminulim kraljevačkim pesnicima čija su dela objavljivana u pesničkim edicijama izdavačke delatnosti Biblioteke.

Na 18 stubova zgrade Skupštine grada izložneno je isto toliko panoa na kojima su štampane pesme, samo nekolicine  pesnika, koji su pišući i objavljujući u Kraljevu, svojim delom obeležili prošli vek i prve dve decenije ovog, XXI veka, u kome Kraljevo ,što zbog njih a što zbog bogate izdavačke delatnosti, Narodne biblioteka „Stefan Prvovenčani“ i njenog  časopisa “Povelja, s pravom nosi epitet prestonice srpske poezije.

Jedan od 18.stubova na kojima su izloženi stihovi preminulih kraljevačkih pesnika

Ova izdavačka delatnost, primarno okrenuta izadavnju pesničkih knjiga pokrenuta je još 1971.godine u okviru ondašnje Kulturno prosvetne zajednice a od 1985.godine to postaje delatnost u okviru Narodne biblioteke grada.Od tada je specifikum pomenutog časopisa i njegova redakcija koju su činila,a i danas čine, znamenita imena srpske kniževnosti.

Autori ove  pažnje vredne  i vrlo neobične izložbe su mr Ana Gvozdenović i Dejan Aleksić, urednici u izdavačkoj delatnosti Narodne biblioteke „Stefan Prvovenčani“ iz  Kraljeva ,koji su danas zajedno sa Milošem Milišićem  kolegom po peru i članstvu u redakciji “Povelje” , a koji je ,trenutno, i pomoćnik gradonačelnika Kraljeva zadužen za kulturu, govorili na otvaranju ove izložbe.

Današni program otvaranja izložbe upotpunio je, svojom interpretacijom stihova nekolicine kraljevačkih pesnika, bard  kraljevačkog glumišta Milomir Mile Nedeljković.

I za sam kraj ovog izveštaja sugestija-predlog onima koji donose odluke da razmotre mogućnost da se već pomenuti stubovi na prednjem frontu zgrade Skupštine grada adekvatno opreme kako bi mogli,i u buduće, da budu koršćeni i za izložbe drugih i drugačijih sadržaja. Jest ovo doba interneta i društvenih mreža ali jeste i pomenuta lokacij vrlo posećena pa ne bi bilo zgoreg određene sadržaje i na taj način plasirati u javnost.

Novi pogledi na turbulentnu prošlost Kraljeva

Objavljeno: 28.03.2022. | autor: KV Novosti -on line

Krajem predhodne nedelje Kraljevo je bilo domaćin naučnog skupa „Kraljevo –grad i ljudi“koga  su , povodom 140 godina od proglašenja Kraljevine Srbije i donošenja Ukaza o promeni naziva varoši Karanovac u Kraljevo,organizovali Istorijski arhiv Kraljevo, Istorijski institut Beograd i Državni arhiv Srbije. Kao segment skupa bila je uprilčena  i izložba“Kraljevina Srbija i Kraljevo1882-1903″.

prof. dr Aleksandar Rastović

 Zaključujući dvodnevni skup u ime Organizacionog odbora,prof. dr Aleksandar Rastović, direktor Istorijskog instituta Beograd je konstatovao da su  na skupu prezentovani radovi iz različitih oblasti istorije poput političke istorije,privredne istorije,vojne istorije,istorije institucija,crkvene istorije, koji su obuhvatili taj širok,vremenski dijapazon,koji je omeđen od  19.aprila 1882.godine ,datuma promene imena Karanovca u Kraljevo, pa do današnjih dana.Ti radovi zasnovani uglavnom na novoj, do sada ne neobjavljivanoj arhivskoj građi ,osvelili su ,iz novih uglova,turbulentnu prošlost grada smeštenog na ušću Ibra u Zapadnu Moravu koji je bio ,a i sada je,značajni društveni ,privredni i kulturni centar u Srbiji.Skup će ,po rečima profesora Rastovića ,pored dvadeset odličnih radova,ostati upamćen i po plodnoj,otvorenoj, naučnoj raspravi koja je vođena tokom njegovog trajanja.

prof.dr.Novak Nedić

Na dvodnevnom skupu sa koga će, krajem godine, biti objavljen i Zbornik radova svoje radove saopštili su: Slavica Merenik (KRALjEVO U ISTORIOGRAFSKIM DELIMA ),Gordana Gavrić (RAM ZA ARHEOLOŠKU SLIKU KRALjEVA,Miloš Ivanović (ŽUPA MORAVA I OKOLNE OBLASTI U POZNOM SREDNjEM VEKU )Dragana Amedoski i Vladeta Petrović (PRELAZI NA ZAPADNOJ MORAVI (15–16. VEK), Sejdalija Gušić (ZNAČAJ OSMANSKOG ARHIVA ZA IZUČAVANjE ISTORIJE KRALjEVA) ,Aleksandar Jakovljević (TRG KONAREVO U NAHIJI MAGLIČ (15–16. VEK), Nedeljko V. Radosavljević (KARANOVAC U NEKOLIKO PUTOPISA S KRAJA 18. I IZ PRVE POLOVINE 19. VEKA), Aleksandra Vuletić (DEMOGRAFSKI KAPACITETI KARANOVCA/KRALjEVA 1834–1910.),Ana Stolić (PODRUŽINA ŽENSKOG DRUŠTVA U KRALjEVU (1878–1914),Radomir J. Popović OD KARANOVCA DO KRALjEVA – OGLED O SVAKODNEVNOM ŽIVOTU VAROŠI 1882. GODINE), Bojana Miljković Katić (OKO PROGLAŠENjA KRALjEVINE – POLITIČKE ODLUKE, DRŽAVNI STATUS I PRIVREDNA POLITIKA )

prof.dr.Ivana Penjišević

Irena Ćirović (VLADARSKA PREDSTAVA U VREME PROGLAŠENjA KRALjEVINE SRBIJE: SLIKA KRALjICE NATALIJE OBRENOVIĆ), Saša Stanojević, Dalibor Elezović (SPOLjNA POLITIKA SRBIJE PREMA SUSEDNIM ZEMLjAMA OD OBNAVLjANjA KRALjEVINE DO STVARANjA BALKANSKOG SAVEZA),Biljana Stojić (ODJEK POGLAŠENjA SRPSKE KRALjEVINE  U FRANCUSKOJ POLITICI I JAVNOSTI ),Jelena N. Radosavljević (GRČKA ŠTAMPA O PROGLAŠENjU SRBIJE ZA KRALjEVINU) Dragoljub Danilović (KRALjEVO I ŽIČKA EPARHIJA OD 1882. GODINE DO 1915. GODINE), Jovana Šaljić Ratković POKRŠTAVANjE „TURSKIH CIGANA” ŽIČKE, TIMOČKE, ŠABAČKE, NIŠKE I BEOGRADSKE EPARHIJE U OSLOBOĐENOJ SRBIJI), Gordana Garić Petrović (POLjOPRIVREDA U KRALjEVAČKOJ OPŠTINI ),Novak Nedić (TEHNIČKI RAZVOJ KARANOVCA/KRALjEVA U OBNOVLjENOJ SRBIJI DO 1914. GODINE), Dalibor Denda (POTPORUČNIK ŽARKO BORIŠIĆ (BIOGRAFIJA), Miljan Milkić (ŠKOLOVANjE PODOFICIRA U VAZDUHOPLOVNOJ PODOFICIRSKOJ ŠKOLI VEZE U KRALjEVU (1947–1970) I Ivana Penjišević (PROMENE BROJA STANOVNIKA I GUSTINE NASELjENOSTI ZAPADNOG POMORAVLjA 1948–2011. GODINE)

Knjiga Dragana Jemuovića o Svetoj Gori predstavljena javnosti

Objavljeno: 04.03.2022. | autor: KV Novosti -on line

Šesnaset predhodnih godina traju putovanja Dragana Jemuovića- Jema, diplomiranog prostornog  planera zaposlenog u Direkciji za planiranje i izgradnju Kraljevo,na grčko poluostrvo Atos čiji je jedan deo,poznat po imenu Sveta Gora, proglašena za svetsku baštinu, u kategoriji prirodno i kulturno dobro, na zasedanju UNESCO-a 1988 godine.

Sa sinoćnje promocije knjige Sveta Gora – Perivoj Presvete Bogorodice-foto:Ž.Jeftić

Na tom delu poluostrva, takozvanog  trećeg prsta  Halkidikija, prema ustavu Grčke, od Velike Vigle nаdаlje, koje pokrivа oblаst Svete Gore,važi politička samouprava i to je аutonomni deo Grčke držаve i politički pripаdа Ministаrstvu inostrаnih poslovа Grčke, dok je  duhovno je pod jurisdikcijom Vаseljenske (Carigradske) Pаtrijаršije u Istanbulu. Glavni grad i administrativni centar Svete Gore je Kareja ,a na njoj postoji 20 manastira i 12 monaških kelija-skitova među kojima je manastir Hilandar koga su ,1198. godine,osnovali  Sveti Simeon (Stefаn Nemаnja) i Sveti Sаvа (sin Rastko).

Dragan Jemuović-Jemo i Miša Milosavljević-Foto Ž.Jeftić

Ovakva koncentracija znamenitih  materijalnih,duhovnih i kulturnih spomenika od koji su neki temelj srednjevekovne Srbije i našeg nacionalnog identiteta poslužila je ako inspiracija i izazov Draganu Jemuoviću da, objedinivši svoja stručna znanja prostornog planera sa ljubavlju prema pravoslavnoj duhovnosti i planinarenju, napiše knjigu „Sveta Gora – Perivoj Presvete Bogorodice”, ” u kojoj je opisao gotovo sve objekte na prostorima ovog dela Grčke koje je posećivao u prehodnih šesnaest godina.

Jemuović je, uz knjigu,iz iz svoje  privatne kolekcije priredio Google mapu sa tačnim lokacijama i fotografijama svih objekata, kao i putevima, prohodnim i manje prohodnim stazama Svet Gore, a što je  dostupno svim kupcima njegove knjige.

Recimo na kraju da je organizator sinoćnje, dobro posećene, promocije ove knjige u Svečanoj Sali Skupštine grada Kraljeva bio Kulturni centar  „Ribnica” Kraljevo.

Aktuelnost poruka izložbe „Epidemije u Srbiji u 19. veku“

Objavljeno: 27.12.2021. | autor: KV Novosti -on line

Kraljevo je danas, na isteku godine koju je, kao i predhodnu, obeležila pandemija korone bilo, zahvaljujući  Istorijskom arhivu Kraljeva i Vesni Milojević, direktorki te ustanove, domaćin izložbe „Epidemije u Srbiji u 19. veku“, čija je aktuelnost i značaj, bez obrzira na vremenski period koga izložba tretira, više nego neupitna.

Konstatacija s početka ovog izveštaja je ,samo na prvi pogled, paradkosalna i kontradiktorna, ali posle nadahnutih i dokumentima istorije kao nauke potkrepljenim govorima Vesne Milojević, autorke izložbe, protojereja stavrafora Velibora Džomića i docenta dr. Predraga Sazdanovića, državnog sekretara u Ministarstvu zdravlja, a potom i letimičnog pregleda istorijske građe izložene na desetini panoa, i laicima je više nego jasna njena aktuelnost a pre svega njene  poruke.

Direktorka Istorijskog arhiva i autorka izložbe istoričarka Vesna Milojević

A te poruke utemeljene na istorijskom iskustvu Srbije, od države Nemanjića do države Obrenovića u XIX veku, govore da je odnos ovog naroda i njegove države, prema epidemijama  različitih infektivnih biolesti, uvek bio na nivou odnosa najrazvijenih državnih zajednica u datom vremenskom periodu.

Organizovani odgovori države na pojavu epidemija zasnivali su se na aktuelnim naučnim saznanjima i iskustvima drugih naroda i snažnoj, efikasnoj ulozi celokupnog  državnog aparata u primeni raznolikih multisektorskih mera i aktivnosti u cilju zaštite populacije od oboljevanja većih razmera.

Iz brojnih, navedenih ili dokumentima potkrepljenih, primera više je nego jasno izražena spremnost donosilaca odluka u pomenutom periodu, da i ličnim primerima tadašnoj populaciji, bez svake sumnje manjeg obrazovnog nivoa nego  što je to današnje stanovništvo, ukazuju na značaj mera prevencije a potom, od njene pojave i na značaj vakcine kao najefikasnijeg sredstva zaštite od raznih infektivnih bolesti.

Protojerej stavrafor Velibor Džomić

Tako smo, pored ostalog, danas mogli da čujemo šta je jedan Miloš Obrenović kao formalno polupismeni vladar, preduzimao kako bi, angažujući sve segmente vlasti, zaštitio stanovništvo tadašnje Srbije od širenja epidemije raznih bolesti,kako na samim granicama ondašnje države tako i u unutrašnosti države.

Za njega nije bilo dileme da, tada,prvo vakcinisano dete u Srbiji bude njegov sin Mihalo Obrenović, kasniji knjaz, da naredi obavezno vakcinisanje dece svih državnih činovnika, dece sveštenika i “policajne dece” pa je otuda i razumljivo što ,u to vreme, i nisu zabeleženi neki veći otpori  ondašnjeg stanovništva konzervativnih nadzora i ekstremno nepoverljivog prema bez malo svim tehnološkim i naučnim novotarijama.

Slično je bilo ponašanje državnih i vojnih lidera tokom I svetskog rata od 1915. do 1918.godine,koje je uvažavajući znanje i stručnost lekara, dobrovoljca, profesora Ciriškog univerziteta doktora Ludvika Hiršfelda izuzetnog poljskog naučnika, imunologa, bakteriologa i mikrobiologa, bespogovorno,pokazujući i  sopstvnim primerom, poput vojvode Živojina Mišića koji je prvi primio tada novu petovalentnu vakcinu pripremajući se za probij Solunskog fronta,uticalo na stavove i ponašanje vojnika i  naroda.

Iako je ,na prvi pogled zbog obima i svečarskog povoda kao što je to jubilej Istoriskog arhiva kao ustanove, delovalo da se radi o još jednom  gradskom, kulturnom događaju manjeg značaja završni utisak publike koja je danas ispunila Svečanu salu Skupštine grada je, da je prisustvovala vrednom i retkom događaju i da bi  nedolaskom ostali prekraćeni za brojna nova saznanja, ali i za osnaživanje poznate teorije o značaju i večitoj aktuelnosti istorijske građe i dokumenata ,naravno, pod uslovom da se interperetiraju na jasan i uverljiv način koji korenspodira sa savremenim trenutkom.

Docent dr. Predrag Sazdanović ,državni sekretara u Ministarstvu zdravlja,

Svojevrsnu potvrdu ovakvog mišljenja izrekao je i docent dr. Predrag Sazdanović ,državni sekretara u Ministarstvu zdravlja, koji je apelovao na autorku, Ustanovu ali i širu javnost, a pre svega donosioce odluka, da ova izložba doživi svoj nastavak u formatu monografije.

Nadajmo se da će tako i biti jer je autorka izložbe istoričarka Vesna Milojević ,u svom izlaganju istakla nesbičnu pomoć koju je dobila od Državnog arhiva Srbije i njegovog  tima iz   Centra za mikrofilmovanje arhivske građe koga je predvodio Goran Sudimac.